De Beemster Bengel
"Thuis in de Beemster"
Gebeurtenissen in en nieuwtjes uit de Beemster
van, voor en over Beemsterlingen


 
Start
Redactie
Agenda
Nieuwsarchief
Foto-impressies
In gesprek met
Verenigingen
Gastenboek
Over de Bengel
Links

Contact

Beemsterlied
Ap de Groot, één van de laatste tuinders van de Beemster

Bloemkolen met grootste zorg geteeld en geoogst

Zuidoostbeemster 20 mei 2008

Tot ongeveer 1960 was er in Zuidoostbeemster nog heel veel tuinbouw. De meeste tuinders zijn daarna weggesaneerd. Ap de Groot is nog zo'n beetje één van de laatste der Mohikanen.

Ondanks zijn leeftijd gaat hij stug door met het kleinschalig telen van groenten en fruit op zijn stukje grond aan de Nekkerweg bij het opeind van de Zuiddijk.

Veilingbord
Ap werd er in de tuindersstolp geboren en als klein jongetje hielp hij zijn vader al in de tuinderij. Het bord dat hij op de foto hierboven vasthoudt, dateert uit 1937 toen tuinbonen en eerstelingen bij de veiling in Purmerend werden aangeleverd.

Dat veilingbordje bood hij op 18 april 2008 tijdens de opening van de zomerexpositie "Van zaadje tot groentepraatje" in Agrarisch Museum Westerhem aan als tentoonstellingsobject. Deze expositie is een herinnering aan vroeger, toen nog wel veel tuinders in Zuidoostbeemster hun brood met het telen van bonen, erwten, sla, andijvie, augurken en bloemkolen verdienden.

"Tja, het was sappelen in die tijd", herinnert hij zich nog wel, maar voor hem is tuinder toch het beroep geworden, waar hij zich met hart en ziel aan wijdt, al wordt het -gezien zijn lichamelijke conditie- steeds moeilijker.

Oogsten
Tijdens de opening van die tentoonstelling in april vertelde hij, dat hij in zijn groentenkas 650 koolplantjes had uitgezet. Als ze geoogst zouden worden, dan wilde hij dfe redactie van de B.Bengel wel even een belletje geven om daarvan getuige te kunnen zijn.
Dat de koolplantjes in amper een maand tijd als kool gegroeid waren, blijkt wel uit het feit, dat op maandag 19 mei een telefoontje kwam met de mededeling dat de oogst al in volle gang was. Het bleek nog helemaal op de ouderwetse manier te gebeuren. Niet alle kolen tegelijk van het land, maar stuk voor stuk inspecteren of ze al de goede maat hadden.

"Binnen twee weken kunnen alle bloemkolen geoogst worden, maar ze groeien niet allemaal tegelijk even groot ", aldus de tuinder. Heeft een kool de juiste maat, dan wordt die voorzichtig met een schepje uitgestoken. Zijn de bloemkolen te klein, dan mogen ze nog een dagje of meer blijven staan en worden weer zorgvuldig toegedekt. Ze mogen namelijk niet te veel zon krijgen, dan krijgt de bloemkool een roze gloed. De kool, die nog net niet aan de maat is, maar wel de volgende dag goed zal zijn, krijgt er een geel blaadje bovenop gelegd en zo gaat Ap verder. Hij wordt bij deze moeizame arbeid geholpen door een kennis.
Zo worden de koolplanten van rij tot rij bekeken en eventueel geoogst. Stuk voor stuk worden de kolen naar buiten gebracht, waar de bladen worden verwijderd. Maar die zijn niet direct al tuinafval... ze hebben nog een functie, namelijk als 'verpakkingsmateriaal'.
Voor de van hun bladeren ontdane kolen wacht nu de volgende preciese handeling: het inpakken.
Ap gaat er even rustig bij zitten om de kolen in de kratten te leggen. Zorgvuldig schikt hij de bladeren rond de kolen, opdat ze mooi vast in de krat komen te liggen. In elke krat komen zes, soms acht kolen. "Als ze heel erg groot zijn, dan kunnen er maar vier in een kist", vertelt hij.
De bloemkolen gaan niet meer naar de veiling, zoals vroeger. Daarvoor is het bedrijfje van de Groot te kleinschalig. Maar hij heeft gretige afnemers: de huisverkopers van Beemster Lusthof, zoals Jos van der Lee aan de Middenweg en Henri van Rooyen aan de Oostdijk. Ook gaan ze naar instellingen zoals Breidablick en restaurants, die weten waar kwaliteit valt te halen.
Voor de bloemkolen volgt een allerlaatste behandeling: ze krijgen nog een bad voor ze de deur uitgaan. Alle modderspatjes en verontreinigingen worden zo weggespoeld.
In de druivenkas hangt de waterslang waarmee de kolen worden bespoten. Nee, een andere spuit, die van verdelgingsmiddelen, heeft hij niet nodig gehad. De bloemkolen worden al geoogst voor allerlei ongedierte zich er aan te goed kan doen.


En dan worden deze zo milieuvriendelijk geteelde bloemkolen te drogen gezet in de schaduw van de grote lindeboom op het erf. Zeven kistjes met bloemkolen, die hun weg naar het diner zullen vinden. Ap heeft al wat bestellingen binnen en die gaat hij zo met zijn bestelwagentje rondbrengen.
Maar eerst koffie, natuurlijk. Hij is al vanaf half zeven bezig met het binnen halen van de oogst.
Behalve de bloemkolen heeft Ap nog andere 'ijzers in het vuur' om te oogsten. Als de kas weer leeg is komen er weer snijboontjes in.

En dan is er de druivenkas natuurlijk, die in september heerlijke trossen zal leveren, de aardbeien van de koude grond staan van het zonnetje te genieten en er is een boomgaard met appels en peren, maar ook bessenstruiken.
De bijen in de bijenkasten hebben genoeg te doen op het land van Ap de Groot. Er ligt nog een omgeploegd stukje akker. "Daarop wilde ik capucijners zetten, maar dit jaar zaai ik er maar eens een groenbemester op: vaselia", zegt hij. "Dan wordt het een veld vol paarsblauwe bloemetjes: een prachtig gezicht. "